علل ایجاد التهاب فاشیای کف پا یا خار پاشنه چیست؟
اگر صبح ها که از خواب بیدار میشین اولین قدم هاتون دردناکه این مقاله از سایت دکتر امیر قنبریان درمان دیسک کمر اصفهان را با دقت مطالعه کنید. فاشئیت پلانتار ( که گاهی بصورت عامیانه خار پاشنه نامیده میشود ) به التهاب فاشیای پلانتار و یا لایه لیگامانی کف پا گفته میشود.فاشیای پلانتار بافت محکمی از جنس مشابه لیگامان و تاندون می باشد که در کف پا قرار گرفته و به صورت لایه محافظ از انگشتان پا تا پاشنه پا کشیده می شود.
فاشئیت پلانتار یکی از شایعترین علل درد پاشنه است. این بیماری ۱۰ درصد آسیب های ورزشی را تشکیل میدهد. علاوه بر این ده درصد افراد را در برهه ای از زندگی درگیر میکند و به طور متوسط بیش از شش ماه درمان کامل آن طول می کشد . خبر خوش اینکه اکثر بیماران با درمان غیر جراحی بهبود می یابند.
اهمیت فاشیای کف پا یا فاشیای پلانتار
وجود این فاشیا و لایه محافظ باعث میشود که قوس کف پا حفظ شده و از کف پا در مقابل نیروهای استاتیک و داینامیک محافظت می کند. در حقیقت به صورت یک داربست استخوان های مختلف کف پا را کنار هم نگه میدارد.
استفاده از کلمه خار پاشنه برای التهاب تاندون کف پا مناسب نیست
همانطور که از اسم خارپاشنه مشخص میشود این بیماری به ایجاد یک زائده استخوانی در ناحیه پاشنه پا اشاره دارد. زایده استخوانی می تواند به صورت مادرزادی وجود داشته باشد یا در اثر التهاب مزمن فاشیای کف پا ایجاد شود. التهاب فاشیای پلانتار در غیاب خار پاشنه هم اتفاق می افتد و وجود خار پاشنه برای تشخیص التهاب فاشیای کف پا الزامی نیست.
علل ایجاد التهاب و دردناک شدن فاشیای کف پا و پاشنه
اکثراوقات فشار بیش از حد به قوس کف پا باعث کشیدگی و پارگی های کوچک در محل اتصال فاشیای پلانتار به پاشنه شده و درد و التهاب ایجاد می شود.عواملی که باعث ایجاد فشار بیش از حد به پاشنه پا می شوند شامل موارد زیر می باشند:
- محدودیت حرکت مچ پا
- قوس بیش از حد کف پا
- صاف بودن کف پا
- چرخش بیش از حد پا حین راه رفتن
- فعالیت ورزشی سنگین یا مکرر
- کفش نامناسب
- راه رفتن طولانی مدت در سطوح ناهموار
- وزن بالا
- دیابت
- اختلاف طول دو اندام تحتانی
- سفتی و گرفتگی در عضلات پشت ساق پا
نکات مهم در رابطه معاینه بیماران مبتلا به فاشئیت پلانتار:
- درد بیماران ممکن است به صورت موضعی در بخش داخلی پاشنه پا حس شود.
- درد معمولا یک طرفه است هرچند امکان درگیری دو طرفه هم وجود دارد.
- این درد به طور مشخص در اولین قدم های صبحگاهی شدیدتر است.
- درد بیمار با بالا آوردن مچ پا تشدید میشود.
فعالیتهایی مثل بالا رفتن از پله، با پای برهنه راه رفتن و راه رفتن روی پنجه پا ممکن است درد بیمار را تشدید کند.
نشانه های درد ناشی از التهاب فاسیای کف
درد در اولین قدم های صبحگاهی شدیدتر بوده و بعد از مدتی راه رفتن درد بیمار کاهش می یابد. درد با لمس قسمت داخلی پاشنه پا تشدید می شود. در صورت وجود کوتاهی یا سفتی همزمان تاندون آشیل بیمار ممکن است دچار لنگش شود.
گاهی اوقات بیماران اظهار می کنند که قبل از شروع درد فعالیت سنگینی داشته اند برای مثال به مدت طولانی پیاده روی کرده اند و یا روی سطح ناهموار دویده اند.
آیا هر درد پاشنه ای مربوط به التهاب فاشیای کف پاست؟
هر چند فاشئیت پلانتار یکی از شایع ترین علل درد پاشنه است اما نباید هر درد پاشنه ای را به آن نسبت داد و از سایر علل غافل بود.
سایر علل درد پاشنه :
علل مربوط به گیر کردن اعصاب پا (مثلاً گیر افتادگی عصب ابداکتور انگشت کوچک درگیری شاخه تیبیال خلفی )
افتراق این بیماری ها از خار پاشنه گاهی ممکن است دشوار باشد. درگیر افتادگی یا تحت فشار قرار گرفتن عصب، بیماران در کنار درد از گزگز و بی حسی قسمت هایی از کف پا شکایت دارند.
علل مرتبط با ستون فقرات (شامل تنگی کانال نخاع و بیرونزدگی دیسک کمر)
گاهی اوقات تحت فشار قرارگرفتن ریشه های عصبی در کانال ستون فقرات میتواند منجر به درد در کف پا شود. در این موارد معمولا بیماران شرح حالی از سابقه کمردرد یا بیحسی پا ذکر میکنند و درد عصر ها شدید تر از صبح هاست.
از بین رفتن چربی کف پا
خیلی از اوقات این تحلیل بافت چربی علت مشخصی ندارد. در معاینه کف پاشنه این بیماران سفت تربوده و بافت چربی کمتری دارد. گاهی اوقات منظور بیماران از درد در ناحیه پاشنه ، درد در قسمت پشت پاشنه است (محلی که در تماس با لبه پشتی کفش قرار میگیرد). در این موارد ممکن است بیمار دچار التهاب تاندون آشیل و یا بورسیت رتروکالکانئال باشد. معاینه دقیق به افتراق این موارد از فاشئیت پلانتار کمک میکند.
فاشئیت پلانتار ( که گاهی بصورت عامیانه خار پاشنه نامیده میشود ) به التهاب فاشیای پلانتار و یا لایه لیگامانی کف پا گفته میشود.فاشیای پلانتار بافت محکمی از جنس مشابه لیگامان و تاندون می باشد که در کف پا قرار گرفته و به صورت لایه محافظ از انگشتان پا تا پاشنه پا کشیده می شود.
اینستاگرام دکتر امیر قنبریان متخصص کایروپرکتیک و درمان دیسک کمر اصفهان
مطالب پیشنهادی:
درمان درد های ناشی از نقاط ماشه ای